ნიცშე

ფრიდრიხ ვილჰელმ ნიცშე – გერმანელი ფილოსოფოსი, კომპოზიტორი და ფილოლოგი 1844 წელს სოფელ რიუკენში დაიბადა.
24 წლის ასაკში, ის ბაზელის უნივერსიტეტის კლასიკური ფილოლოგიის პროფესორი გახდა.
ნიცშეს ფილოსოფია ღირებულებების გადაფასების ცდაა. აზროვნების ეს კონცეფცია გამოხატავს მეამბოხე მოაზროვნის სულისკვეთებას.

მე-20 საუკუნის ფილოსოფიური აზროვნება წარმოუდგენელია ნიცშეს სიცოცხლის ფილოსოფიის გარეშე. სიცოცხლის ფილოსოფიამ უდიდესი გავლენა მოახდინა გასული საუკუნის სხვადასხვა ფილოსოფიურ მიმდინარეობაზე. ამ ფილოსოფიის ერთ-ერთი ამოსავალი პრინციპი ე.წ. პარადიგმატული დებულებაა – ადამიანის სიცოცხლის საზრისი მის თავისუფალ აქტივობასა და შემოქმედებაში.

ახალგაზრდობაში გატაცებული იყო ფრანკფურტელი პესიმისტით, შოპენჰაუერით. მისი ზეგავლენით ნიცშე ანტიკურ საბერძნეთში ეძიებდა სფინქსის ამოცანას, ადამიანის და არსებობის საიდუმლობას. შემდეგ ნიცშე გაიტაცა ვაგნერმა, მისმა ტიტანურმა პიროვნებამ და ძლიერმა მუსიკამ იგი სხვა მიამრთულებით წაიყვანა.
პირველი წიგნი “Die Geburt Der Tragodie” (1872) დაწერილია ვაგნერის და შოპენჰაუერის ძლიერი გავლენით. ეს იყო ნიცშეს პირველი ნაბიჯი ფილოსოფიურ სამყაროში, რომელიც გაშმაგებულ კრიტიკას იწვევს. შემდეგ წლებში ნიცშე აღრმავებს თავის პირველ წიგნში გამოთქმულ აზრებს, ფილოსოფიაში ის კვლავ შოპენჰაუერის ერთგული მოწაფეა. მიდის ღმერთისა და ადამიანის სულის უკვდავების უარყოფისაკენ. უსმენს ვაგნერს და ცხოვრობს მისი ცხოვრებით.
მაგრამ ათი წლის შემდეგ ნიცშე ვაგნერს უწოდებს თანამედროვე მუსიკის გამრყვნელს და უარყოფს მის შემოქმედებას.

მორალი ადამიანებმა მოიგონეს. ბუნებას კი სხვა კანონები აქვს – ლაღი და დაუნდობელი, სადაც უმწეო ნადგურდება. ლომი იმ ირემს დაეწევა და შეჭამს, რომელიც სუსტია და დანარჩენებს ჩამორჩება.
სამყაროში ძლიერები რჩებიან და იმარჯვებენ. ავადმყოფსა და უძლურს დახმარების ხელი არ უნდა გავუწოდოთ. ის განადგურდება,ხოლო ქვეყნიერებაზე ძლიერები დარჩებიან. მორალი აკნინებს ადამიანს,როცა მას დახმარების, შებრალებისა და თანაგრძნობის იმედი არ ექნება ეცდება გაძლიერდეს, უკეთესი გახდეს – გადაიქცეს ზეკაცად.
ეს არის ფილოსოფია სიძლიერის, სილამაზის, დაუოკებელი სწრაფვისა სრულყოფილებისაკენ.
ნიცშე ფილოსოფოსია ,რომელიც ღმერთს დაუპირისპირდა,რომელმაც სიკვდილსა და ტანჯვაზე,ყოფიერებაზე გამარჯვება მოინდომა.

1878-ში შექმნილი “Menschliches, Allzumenschliches” მთლიანად მეტამორფოზაა. აქ მას უკვე აღარ სწამს არც გენიალობა, არც მეტაფიზიკა და კაცობრიობა. უფრო სკეპტიკოსია, ვიდრე აღფრთოვანებული იდეალისტი.
“Die frohliche Wissenschaft” (1882) მეტაფომორფოზაა, მხოლოდ ახლებურად დანახული. “მე მინდა ვიფრინო, მხოლოდ ვიფრინო” ამბობს ის. მას აღარ აკმაყოფილებს პოზიტივიზმი, “ძირს სოკრატე და გუმარჯოს ინსტიქტს”.
შემდეგ იქმნება “ასე იტყოდა ზარატუსტრა”, ამ წიგნით ნიცშემ “მოკლა” ღმერთი და ომი გამოუცხადა წასრულს…
“რა დაემართა ღმერთს? მე გეტყვით! ჩვენ ის მოვკალით! ჩვენ ყველანი მისი მკვლელები ვართ!”
ენგანდინის სიმაღლეზე, მის პატარა, უძრავ ტბათა შორის, რომელთა სიღრმიდან მარტოობა ლაპარაკობს, ნიცშემ იგემა ზარატუსტრას სიზმარი და შეასხა თავის სულს არწივის აღმაფრენა…

ნიცშეს ცხოვრება მისი საკუთარი აზროვნების დრამის განცდაა, იგი თვითონ არის თავისი სულიერი ტრაგედიის გმირი, ჯალათი და მსხვერპლი. მისი ყოველი აზრი პერსონაჟია, რომელიც ლანდის სახით კვლავ იზიდავს მას მომხიბლავი მაცდურობით შემეცნების წარმტაც, მაგრამ სახიფათო მწვერვალებისაკენ…

კონსტანტინე გამსახურდია წერს: ,, – რაფაელს დახატული აქვს პლატონი ზეაპყრობილი ხელებით.უნდა მოვიდეს ახალი რაფაელი, რომელიც ახალი ევროპის ახალ პლატონს ზეაპყრობილი ხელებით დახატავს. ასე დარჩება ნიცშე ადამიანობის ნათელ ხსოვნაში, რადგან იგი იყო როგორც ზვარაკი, ისე თვით ტანჯვაში პირგაბადრული ღმერთი.”

ფრიდრიხ ნიცშე 1900 წელს ვაიმარში გარდაიცვალა.

p.s. მე დიდად არ ვგიჟდები ამ კაცის ფილოსოფიაზე არც ვეთანხმები ბევრ რამეში :)) არც ზარატუსტრა წამიკითხვას ჯერჯერობით (უახლოეს მომავალში ვაპირებ) მაგარმა საინტერესოა :)) წმინდა ცნობისმოყვარეობა :))) ალბათ ზარატუსტრას მერე უფრო დავაფასებ :)

Advertisements

About ქეით ალუკარდი

საყოველთაო ნორმირების კულტით გამთბარი –ბიუროკრატი ვარ! როცა მიმითითებენ ჭეშმარიტებაზე, მე თითს ვუყურებ
This entry was posted in კატეგორიის გარეშე and tagged , , , , , , , , , , . Bookmark the permalink.

25 Responses to ნიცშე

  1. himmel ამბობს:

    nicshes nebismier deos ver caikitxav dzalian dznelia da yoveltvis dzalian mocicebit vkitxulob roca rames vkitxulob da isic asjer vkitxulob da ertxel gamomaqvs daskvna da iisic medzneleba …ubralod mikvirs roca ase erti xelis mosmit miacert da moacert tqvens shexedulebebs da ase advilat shegidzliat gamoutanot ganacheni roca carmodgenac ki ar gaqvt masze.yovel cakitxvisas axals vamchnev da yovel cakitxvisas vitrev mis azrebs chems cxovrebashi:-)

    Like

  2. ucha ამბობს:

    nicshe sainteresoa tavisi originaluri tu araoriginaluri azrebit, me momwons is da kidev verasdros shemiryevs rwmenas

    Like

  3. vakhtang ამბობს:

    ნიცშე არის კაცობრიობის უდიდესი ფილოსოფოსი…. მისი ვერც ერთი მოსაზრება და ხედვა ვერ გააბათილა ვერავინ…კონფერენციები ჩატარდა ნიცშეს ფილოსოფიის წინააღმდეგ მიმართული,მაგრამ ვერანაირად ვერ უგულებელჰყვენ ნიცშეს ნააზრევი…. აი რაც შეეხება ბლეზ ბასკალს,ის არანაკლები გენია იყო,მაგრამ მე მაინც ვფიქრობ რომ,მან ბოლომდე მაინც ვერ მოახერხა თავისი თავის რეალიზება,თუნდაც იმიტომ რომ ხშირად ავადმყოფობდა და ნაადრევად გარდაიცვალა…. ყველას გირჩევთ გაეცნოთ პასკალის ბიოგრაფიას!!!

    ვახო ტყეშელაშვილი

    Like

  4. punct ამბობს:

    პასკალის “აზრები” წაიკითხეთ აუცილებლად ნიცშეს შემდეგ და ყურებიდან სისხლის დენა მერე ნახეთ :)))

    Like

  5. eka ამბობს:

    უზომოდ მიყვარს ნიცშე და მისი ზარატუსტრა!

    Like

  6. NZ ამბობს:

    “განათლებულ ქვეყნისთვის” თქვენზეა

    Like

  7. Onise ამბობს:

    უკვე მიყვარს ეს ბლოგი :ყეს:

    Like

  8. zaratustra ამბობს:

    ჩემი ღმერთია,ისიც მოკვდა)”ise laparakobt nicsheze titqos magastan ertad iyo gamoketiliu erts sivrceshi..nicshe ro gaigi, magistvis shopenhaueri da vagneri unda icodet” <—– გარდა ამისა აუცილებელია ბერძნული მითოლოგიის დაწვრილებით ცოდნაც! და რაც შეეხება ღმერთი მოკვდა მან განმარტა "ერთადერთი ჭეშმარიტი ქრისტიანი ვიცოდი და ისიც ჯვარზე გააკრეს"
    ხოდა რაც შეეხება ზემოთ ნათქვამ ვაგნერს და შოპენჰაუერს ბოლოს ნიცშემ ისინი შეიზიზღა და მათი კერპი დაანგრია, ამით აქლები ლომი და ჩვილი, ბავშვის პრინციპით მოიპოვა ზე ადამაინობა!(უმძიმობისთვის ბოდიშით):D

    Like

  9. TIKO/TIKA ამბობს:

    ფრიდრიხ ნიცშეს ელექტრონული წიგნები თუ შეგიდზლიატ დააგდეთ რაა :)) წინასწარ დიდი მადლობაა :*:*:

    Like

  10. likuna ამბობს:

    ki batono, rac ginda is dawere da ara is rac ar ici! da sxvata shoris chkuas sulac ar gaswavli, me komentari davamate.ra tqma unda, echvic ar shegeparos ro chem azrebs chrmtvis shrvinaxav, mara ert rames kidev vityvi.nicshes “modas” ayolilebistvis.is tansacmeli ar aris ro moirgo da mere moisrolo, tunca dgesdgeobit tansamlis gaxda da chacma mainc ro sheudzlia berv zombad qceul chem tanatols, martla bvrs nishnavs KATE!!!

    Like

  11. likuna ამბობს:

    ui, kidev rac sheexeb cinikurad da gakvrit gmertis sikvdils, is martla mokvda da kargad icoda avtorma rasac ambobda da sxvata shoris axali araferiar utqvams.nicshe “wminda cnobismoyvareobit” ki ara gasagebad unda waikitxo….tumca, gasagebad?……….:0……

    Like

    • Kate_AlukaЯD ამბობს:

      :D:D:D:D
      ლიკუნა
      გეთაყვა :))) შენი ჭირიმე რა :))) რატომღაც ახლა ვიღაცამ მასწავლოს მე რა ვიცი და რა არა :))))) მე ჩემი აზრი მაქვს შნ შენი… ხოდა ვინაიდან და რადგანაც ეს ჩემი ბლოგია და რასაც მინდა იმას დავწერ :) შნ შგიძლია შენი აზრები შენთვის შეინახო :)

      Like

  12. likuna ამბობს:

    vigac filosofosebis saxelebis raxaruxi ro shegidzlia,eg sheni postidan gadasarevad chans! isev shen posts davimowmeb da bevri ro araferi ici nicsheze cxadia.daanebet nicshes taviiiii! iseti tonit laparakob nicsheze, titqos yovel sagamos yavaze epatijebi.

    Like

  13. likuna ამბობს:

    ise laparakobt nicsheze titqos magastan ertad iyo gamoketiliu erts sivrceshi..nicshe ro gaigi, magistvis shopenhaueri da vagneri unda icodet, mara tqven arc erti icit da arc meore. nicshes mzgavsi platoni da pitagora tu iqnebodnen!

    Like

  14. tea ამბობს:

    viracam mitxra adre 13 wlis rom vikavi , exla nu kitxulobo , rom gamocxvebi mereo tore tavis yalibit gamogacxobso , (shedareba magaria) cota moqmedebda albat mashin__ rmerti daviviwye , gavida wlebi da mainc ” me mixmobs didi nicshe :)

    Like

  15. fsiQe ამბობს:

    ნიცშე არის ჩემთვის ყველაზე დიდი ფილოსოფოსი
    მადლობა ქეთ კიდევ ერთი საინტერესო პოსტისთვის კაცზე, რომელიც ძალიან მიყვარს :)

    Like

  16. SKa ამბობს:

    ukanalze meamboret yvelao tkva nicshem da daidzina… kargi postia :)

    Like

  17. supernatural ამბობს:

    au Cem das uyvars ise o ravi raa. ese ityoda zaratustra caikitxa da mokled gaafanata :d gavgijdi

    Like

  18. ჯორჯ პაიკი ამბობს:

    როცა კი ნიცშეს პორტრეტს ვხედავ ხოლმე, ერთი გამოთქმა მახსენდება მისი ულვაშების შემხედვარეს: პირით მერცხალი უჭირავსო. :)

    Like

დატოვე კომენტარი

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / შეცვლა )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / შეცვლა )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / შეცვლა )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / შეცვლა )

Connecting to %s